Івянец і Івянецкае графства

Пятніца, 26.05.2017, 04:37

Вітаю Вас Гость | RSS | Галоўная | Івянец запрашае гасцей | Рэгістрацыя | Уваход

Павялічыць малюнак

Івянец - старажытнае мястэчка XIV ст. Гісторыя яго ўзнікнення звязана з імем вялікага князя літоўскага Вітаўта - ён падараваў Івянец свайму пляменніку Андрэю Уладзіміравічу. У далейшым мястэчка было ўладаннем Давойнаў, Салагубаў, Плявакаў.

Цяпер Івянец - пасёлак гарадскога тыпу, які налічвае каля 5000 жыхароў. Знаходзіцца на адлегласці 35 км на паўднёвы ўсход ад Валожына, 40 км ад чыгуначнай станцыі Кайданава (па лініі Мінск-Баранавічы), аўтамабільнымі дарогамі злучаны з Мінскам (57 км ад кальцавой), Дзяржынскам, Валожынам, Навагрудкам, Стоўбцамі.

Старажытны цэнтр Івянца фарміраваўся на правым беразе ракі Волмы, дзе і сёння размешчаны яго гістарычныя рэліквіі.

На ўсходняй ускраіне мястэчка па вуліцы 17-га верасня знаходзіцца касцёл св. Аляксея (1), пабудаваны ў 1907 г. на сродкі сям'і генерала-лейтэнанта Эдварда Кавэрскага. Храм узведзены ў стылі неаготыкі з чырвонага цэглы. У кампазіцыі дамінуе магутная двух'ярусная вежа-званіца, завершаная шатром.

Жамчужынай Івянца з'яўляецца касцёл св. Міхаіла Архангела (2), вежы якога прыгожа адлюстроўваюцца ў серабрыстых водах ракі Волмы. Велічны барочны храм разам з манастыром францішканцаў пабудаваны ў пач. XVIII ст., дзякуючы мінскаму стольніку Тэадору Ваньковічу.

Праваслаўныя вернікі маюць сваю святыню-царкву св. Ефрасінні Полацкай (3), пабудаваную ў 2007 г., якая ўпрыгожвае цэнтральную плошчу.

Па вуліцы Школьнай знаходзіцца будынак былой сінагогі (4), узведзены ў 1917 г., які з'яўляецца адным з трох уцалелых у Беларусі драўляных юдэйскіх храмаў. На сценах сінагогі некалікі год таму назад выяўлены фрагменты аўтэнтычных роспісаў пач. XXст.

Па вуліцы Камсамольскай, 87 ёсць унікальны помнік местачковай архітэктуры - будынак з роспісамі, карыятыдамі - дом народнага разьбяра па дрэву Апалінара Пупко (5), дзе ў 1916 г. часова пражываў М.В.Фрунзе.

У мястэчку захаваўся стары яўрэйскі могільнік пачатку XIX ст. з амаль 300 захаваннямі.

На паўночна-заходняй ускраіне мястэчка знаходзіцца магіла ахвяр фашызму. Тут было захавана 800 жыхароў, якіх 5 чэрвеня 1942 г. расстралялі нямецка-фашысцкія акупанты (6).

З Івянцом звязана жыццё шляхетнага роду Дзяржынскіх. У гарадскім скверы ў 1953 г. быў устаноўлены помнік Феліксу Эдмундавічу Дзяржынскаму (7), створаны Заірам Азгурам.

У гады Вялікай Айчыннай вайны з восені 1942 г. да ліпеня 1943 г. у мястэчку жылі Казімір і Люцыя Дзяржынскія. У гонар іх актыўнай антыфашысцкай дзейнасці на фасадзе іх дома па вуліцы Дзяржынскага, 17 (8) у 1984 г. устаноўлена мемарыяльная дошка.

Івянец - адзін з буйнейшых рамесных цэнтраў. Вырабы івянецкіх ганчароў славяцца па сённяшні дзень. Напрыканцы XIX ст. тут працавала 17 майстэрань па вырабу керамікі. Сярод усяго асартыменту вырабаў найбольш цікавым з'яўляецца посуд, упрыгожаны "фляндроўкай" - своеасаблівым узорам, які характэрны толькі для івянецкай керамікі, а таксама цацкі-свістулькі.

Вялікім майстэрствам валодалі мясцовыя кавалі, разьбяры па дрэве. У кан. XIX - пач. XX ст. у мястэчку дзейнічала каля 20 кузняў, вырабы якіх карысталіся вялікім попытам ва ўсім Івянецкім рэгіёне.

З мэтай адраджэння і захавання традыцыйных народных рамёстваў пры Івянецкім музеі традыцыйнай культуры (9) быў створаны Цэнтр рамёстваў (10), які складаецца з 4-х майстэрань. Майстэрні "Ткацтва" і "Ганчарства" знаходзяцца на вуліцы Надрэчнай. 1. Майстэрні "Кузня" і "Мастацкая апрацоўка дрэва" размешчаны ў гаспадарчых будынках былой сядзібы П.Дарагунцава па вуліцы Прамысловай, 31. Там можна не толькі ўбачыць цікавую экспазіцыю, але і паназіраць за працай майстроў. У 2010 г. на той жа вуліцы была адноўлена і асвечана капліца Божай Міласэрнасці (11), якая ўваходзіць у склад сядзібна-паркавага комплексу П.Дарагунцава.

Івянец - цудоўны край з адметнымі мясцінамі, гасціннымі жыхарамі, маляўнічымі пейзажамі, які радуе вока ў розную пару года. Нездарма пасёлак часта сустракае гасцей з розных куткоў Беларусі, а таксама з-за мяжы.

Сардэчна запрашаем і Вас наведаць Івянецкі край!

Падзяліцца

Спадабаўся сайт? Распавядзіце сябрам!

Спампаваць

Часопіс "Dziedzictwo Kresowe" № 9 (XII.2016)

Спампаваць бясплатна часопіс Dziedzictwo Kresowe
Спампаваць у PDF фармаце


Часопіс “Спадчына Крэсаў” № 5 (XII.2014)

Спампаваць бясплатна часопіс Спадчына Крэсаў
Спампаваць у PDF фармаце

Падтрымка

Сайт ivenec.eu працуе пры падтрымцы

Герб Роду Плевакаў
Таварыства Роду Плевакаў

Пошук

Статыстыка

Статыстыка сайта ivenec.eu

Анлайн усяго: 1
Гасцей: 1
Карыстачоў: 0


Рейтинг сайтов